Business 5467 x bekeken

Digitale middelen voor een leven lang leren

11 mei 2016 - Marcel de Jong

In de nabije toekomst zal het onderwijs sterk veranderen. Niet alleen de manier waarop studenten de basis leren, maar ook de manier waarop mensen steeds weer bijleren.

#kansenvoorhetonderwijs

Hoe flexibel ben jij opgeleid? Hoeveel leer jij er wekelijks of maandelijks bij? Welke digitale middelen kunnen bijdragen aan een succesvolle leercultuur voor de levenslang lerende mens? In de afbeelding hieronder is het verschil tussen de klassieke student en de levenslang lerende mens geïllustreerd. Vroeger volgden men eerst een opleiding om daarna een leven lang hetzelfde beroep uit te voeren. In de sterk veranderende samenleving van nu, worden mensen opgeleid om goed in te kunnen spelen op de snel wisselende thema’s en behoeften. In het bedrijfsleven van de toekomst speelt onderwijs een constante rol. Onderwijs en bedrijfsleven overlappen elkaar steeds meer om het beste uit de mens te halen.

Kijken we naar Nederland als geheel, dan is levenslang leren de basis voor een flexibele samenleving vol veranderkracht om onze continuïteit en welvaart te waarborgen. Focus ligt hierbij vanuit de overheid op kenniscirculatie en valorisatie (verzilvering van kennis) om wereldwijd mee te blijven groeien. Wat betekenen deze mooie woorden van de overheid in de praktijk? Welke digitale middelen kunnen bijdragen aan een optimale kennisstroom tussen onderwijs, bedrijfsleven en de levenslang lerende mens? Ik heb een aantal denkrichtingen op een rijtje gezet die de leercultuur positief kunnen beïnvloeden.

Leren om te werken

In de toekomst zal de beroepsopleiding steeds specifieker op de interesses en competenties van de toekomstige professional worden afgestemd. Werkgevers spelen al vroeg een rol binnen het onderwijsprogramma. Denk aan gastlessen, proeftuinen en stages.

Samen leren

Studenten of professionals die zich een specifiek onderwerp eigen willen maken, kunnen samenwerken in digitale werkgroepen. Lesmateriaal kan bijvoorbeeld in de vorm van MOOCs (Massive Open Online Courses) zelf worden samengesteld. Docenten kunnen hierin een faciliterende rol spelen en de studenten begeleiden in het leerproces. Dankzij digitale middelen kunnen deze studenten verspreid zijn over het hele land of zelfs over de hele wereld. Voorbeelden hiervan zijn de zogenaamde "virtual universities".

De hogeschool als matchmaker

Hoe komt de juiste student op de juiste werkplek? Door studenten een vindbaar, digitaal portfolio te geven, dat karakter, kennis en (meta)vaardigheden laat samensmelten. Werkgevers kunnen op basis hiervan gericht op zoek naar de juiste werknemers. Lees meer hierover in de blogpost "Wordt het diploma vervangen door een digitaal portfolio?". Dit portfolio wordt gedurende het gehele werkende leven aangevuld met kennis en ervaring.

einde diploma

De levenslang lerende mens

De klassieke student ging naar school om een vak te leren. Hoe beter de opleiding hoe beter de baan en het bijbehorende salaris. De levenslang lerende mens wordt opgeleid om in te kunnen spelen op toekomstige behoeften. Door steeds gericht bij te leren en door te ontwikkelen voegen personen nu en in de toekomst optimaal waarde toe voor de samenleving.

Laagdrempelig post-initieel onderwijs

Simpel gezegd: onderwijs dat goed te combineren is met je werk. Denk hierbij aan kleine specifieke modules die men zich thuis of op locatie eigen kan maken. Een soort onderwijssnacks dus. Het onderwijs zorgt dat deze specifieke modules ook gemakkelijk te benaderen zijn.

Onderwijsarrangementen

Binnen kennisgebieden kunnen periodiek terugkerende ontwikkelmomenten worden verzorgd. Op deze manier kan een professional bijvoorbeeld elk half jaar bijleren in zijn of haar vakgebied. Hierbij kun je denken aan een soort onderwijsabonnement of strippenkaart om regelmatig nieuwe kennis op te doen.

De levenslange onderwijsorganisatie

De manier waarop onderwijsorganisaties zich manifesteren zal ook veranderen. Het onderwijs speelt een belangrijke rol gedurende het gehele leven van mensen.

Levenslange begeleiding

De onderwijsinstelling zal steeds meer de rol vervullen van levenslange coach, vraagbaak en meedenker. Met een persoonlijk dashboard op je smartphone helpt het onderwijs te sturen om het beste uit haar levenslange studenten te halen. Levenslange toegang tot bijvoorbeeld het extranet van een onderwijsorganisatie is hier een invulling van. In het geval van omscholing kan op basis van de opgedane ervaring snel de meest passende richting worden gevonden.

Het levenslang volgen van de lerende mens heeft als grote voordeel dat onderwijsinstellingen hun diensten aan kunnen bieden zodra zij hiervoor een mogelijkheid signaleren. Daarnaast zorgt het gedetailleerd bijhouden van het 'klantgedrag' voor inzicht in verbeterkansen.

Storytelling maakt de rol van de onderwijsinstelling duidelijk

Het verhaal achter de hiervoor genoemde ideeën kunnen onderwijsinstellingen gebruiken in hun marketing en communicatie. De student van de toekomst volgt niet eerst een opleiding om daarna te gaan werken. De student van de toekomst leert waar zijn interesses liggen en legt de basis voor bijbehorende kennis en (meta)vaardigheden. Dit alles om snel in de praktijk levenslang verder te leren. Het verhaal van onderwijsinstellingen zal hier dus ook veel meer over moeten gaan, denk o.a. aan:
  • Maatwerk basisopleidingen met vervolgmodules bij de werkgever.
  • Onderwijsarrangementen.
  • Levenslange relatie met de onderwijsinstelling.
meisje-tablet

Op weg naar nieuwe onderwijstools

Iedereen gelooft in het concept levenslang leren, maar de veranderingen in de praktijk zijn nog lang niet uitgekristalliseerd. Als gids in de digitale wereld denkt Estate graag mee over welke rol digitale middelen kunnen spelen binnen onderwijs en bedrijfsleven. Natuurlijk om het beste te halen uit de levenslang lerende mens.
 

Marcel de Jong

Sinds 2010 werkt Marcel bij Estate in digitale designprojecten aan strategie, concept, interactie en vorm. Voor een optimaal effect denkt hij graag mee over de manier waarop wordt samengewerkt met klanten en collega's.

Reacties ()